Горад Цхінвалі

З пляцоўкі Вікіпедыя.
Перайсці да: рух, знайсці
Горад
Цхінвалі
ас.: Цхинвал
груз.: ცხინვალი
руск.: Цхинвал
Tskhinval.jpg

Каардынаты: 42°12′32″ пн. ш. 43°58′12″ у. д. / 42.208889° пн. ш. 43.97° у. д. (G) (O) (Я)42°12′32″ пн. ш. 43°58′12″ у. д. / 42.208889° пн. ш. 43.97° у. д. (G) (O) (Я)

Краіна
Край
Глава
Алан Катаеў
Першае згадванне
Ранейшыя назвы
Сталінірі (19341961)
Горад з
Плошча
7,4 км²
Вышыня цэнтра
877 м
Насельніцтва (1989)
42 333 чалавек
Шчыльнасць
4054 чал./км²
Нацыянальны склад
Канфесійны склад
праваслаўныя
Часавы пояс
Тэлефонны код
+799744 і +995344
Паштовы індэкс
100001
Афіцыйны сайт

Цхінвалі (Грузія)
Цхінвалі
Цхінвалі

Помнік абаронцам Цхінвалі і мірным жыхарам, якія загінулі падчас канфлікту з Грузіяй (19911992)
Пасля абстрэла грузінскай артылерыяй (жнівень 2008)

Цхінвалі (ас.: {{{1}}} i руск.: Цхинвал; груз.: ცხინვალი) — сталіца часткова-прызнанай дзяржавы Паўднёвая Асеція. Паводле грузінскага пункта гледжання — горад у краі Шыда Картлі (Грузія). Першае згадванне пра Цхінвалі ў летапісе[Крыніца?] адбылося ў 1380 годзе. З 1922 — у складзе Паўднёва-Асецінскай аўтаномнай вобласці (ПААВ) Грузінскай ССР, ў 19361954 меў назву Сталініры (у гонар Іосіфа Сталіна). У Цхінвалі жыве каля 30 тысяч чалавек — прыкладна як у райцэнтры памерам з Бярозу[1].

У чэрвені-верасні 1990 года ў Цхінвалі Саветам Народных Дэпутатаў ПААВ у адказ на рашэнне аб прызнанні незаконнымі ўсіх юрыдычных актаў, прынятых пасля 1921 года (а Паўднёвая Асеція вярнулася ў склад Грузіі ў 1922) прыняў Дэкларацыю аб суверэнітэце і аб стварэнні Паўднёва-Асецінскай ССР.

У ноч з 5 на 6 студзеня 1991 Грузія ўвяла ў горад часці паліцыі і нацыянальнай гвардыі. У горадзе былі сфарміраваны атрады самааховы, якія выцеснілі грузінскае войска з горада. Пачаліся абстрэлы горада з артылерыі і спробы зноў захапіць яго штурмам.

1 лютага 1991 грузінскія ўлады адключылі электраэнергію, у выніку чаго загінулі дзесяткі жыхароў горада, асаблівы састарэлыя ў дамах састарэлых і немаўляты ў раддамах. Са студзеня па ліпень 1992 Грузія вяла інтэнсіўныя артэлерыйскія абстрэлы Цхінвалі, што пацягнула за сабою смерць соцен мірных жыхароў.

Насельніцтва каля 30 тысяч чалавек, у асноўным асеціны. У горадзе захаваліся грузінскія помнікі дойлідства — Каўцкая царква св. Георгія (VIII—IX стст.), цэрквы Ўзнясення Багародзіцы, Квірацхавельская, Згудэрская царква Св. Георгія. У Цхінвалі знаходзіцца рэзідэнцыя епархіі Нікозі і Цхінвалі Грузінскай праваслаўнай царквы.

Пасля 14 жніўня 1992 года ў расійскае войска атрымала мандат СНД на міратворчасць у рэгіёне.

8 жніўня 2008 горад стаў аб'ектам моцнага абстрэлу грузінскай ракетнай артылерыі, пасля якога грузінскія войскі паспрабавалі захапіць яго наземнымі часцямі. У выніку супраціву паўднёваасяцінскай арміі і пазней далучыўшыхся да яе расійскіх войскаў, горад быў адбіты.

Вядомыя асобы[правіць | правіць зыходнік]

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]

Зноскі