Планета Сатурн
Сатурн — планета ў Сонечнай сістэме, газавы гігант, 6-я планета паводле адлегласці ад Сонца.
Назва паходзіць ад імя бога земляробства ў старажытна-рымскай міфалогіі.
Дыяметр: ~120600[1] км (9,4 зямных). Маса: 95,16 зямных. Перыяд вярчэння: 10 гадз. 30 мін.[1] Арбітальны перыяд: 29,46 г. Адлегласць ад Сонца: 9,539 а.а.
У цэлым, планета складаецца з вадароду на ~70 %, рэшта гелій, і цяжэйшыя элементы: жалеза, крэмній, вуглярод, азот, кісларод. Відавочна, планета мае досыць вялікае ядро з жалеза, вугляроду, інш. цяжкіх элементаў, акружанае мантыяй і атмасферай з газавіднага вадароду (90 %) і гелію (10 %), з дадаткам іншых газаў. Сярэдняя тэмпература паверхні[2] −140 °C.
Сатурн вядомы ад старажытнасці. У пач. 1600-х Галілей назіраў колцы Сатурна, але не здолеў зразумець убачанага, і палічыў планету «патройнай». Тлумачэнне назіранням Галілея было дадзена праз 40 гадоў Х. Гюйгенсам. Дж. Д. Касіні адкрыў прагал між колцамі[3] (1675) і прапанаваў правільнае тлумачэнне ўтварэння колцаў з малых часцінаў.
Змест |
Сістэма Сатурна [правіць]
У плоскасці экватара абарочваюцца шырокія Кольцы Сатурна.
Колькасць і склад спадарожнікаў Сатурна ўвесь час удакладняюцца. Налічваецца 31 спадарожнік[4].
Гл. таксама: Тытан, спадарожнік Сатурна.
Адметнасці [правіць]
Сатурн гэта другое па велічыні нябеснае цела Сонечнай сістэмы, не лічачы Сонца.
На паверхні атмасферы Сатурна бачныя папярочныя каляровыя палосы, якія з'яўляюцца вынікамі магутных цыркулярных ветраў (хуткасці да 1000—1700 км/г[5]).
Галоўным чынам Сатурн вядомы за свае кольцы. Вонкавы дыяметр часткі, бачнай з Зямлі, складае каля 270 тыс. км., таўшчыня каля 15 км. Раней адрознівалі тры «галоўныя» колцы, два вонкавыя з якіх падзяляюцца «пустой» паласой, г.зв. шчылінай Касіні, якая ўтрымлівае параўнальна мала матэрыялу колцаў. Сярэдняе «галоўнае» колца найярчэйшае, а ўнутранае вельмі слабое. Пазней былі ўведзены далейшыя дзяленні колцаў на вузейшыя колцы. Адно з вонкавых колцаў мае рэдкі, блакітны колер (гл. таксама Уран (планета)#Адметнасці).
Гл. таксама: Піянер-11, «Вояджэр», «Касіні», Шасцівугольнік Сатурна.
Літаратура [правіць]
- Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т.14: Рэле — Слаявіна / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш — Мінск: БелЭн, 2002. — Т. 14. — 512 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0238-5 (Т. 14).
Зноскі
| Сатурн | ||
|---|---|---|
| Найбуйнейшыя спадарожнікі | Мімас • Энцэлад • Тэфія • Дыёна • Рэя • Тытан • Гіперыён • Япет | _large.jpg) |
| Характарыстыкі | Драконаў шторм • Вялікая белая пляма • Кольцы Сатурна • Спадарожнікі Сатурна • Магнітасфера Сатурна | |
| Даследаванне | КА Піянер-11 • Касмічная праграма "Вояджэр" • Касіні-Гюйгенс | |
| Іншае | Сатурн-кросеры | |
 Катэгорыя:Планета Сатурн •  Партал:Астраномія •  Вікісховішча:Сатурн |
||
| Сонечная сістэма | |
|---|---|
 |
|
|
Малыя целы: метэароіды · астэроіды/іх спадарожнікі (калязямныя · асноўнага пояса · траянцы · кентаўры) · транснептунавыя (ПК · РД) · дамаклоіды · каметы (ВО)
|
