Расціслаў Іванавіч Янкоўскі

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці
Расціслаў Янкоўскі
Волки и овцы Янковский.jpg
Імя пры нараджэнні:

Расціслаў Іванавіч Янкоўскі

Дата нараджэння:

5 лютага 1930(1930-02-05)

Месца нараджэння:

Адэса, УССР, СССР

Дата смерці:

26 чэрвеня 2016(2016-06-26)

Месца смерці:

Мінск, Беларусь

Прафесія:

акцёр

Грамадзянства:

Сцяг СССР СССРСцяг Беларусі Беларусь

Гады актыўнасці:

1951—2016

Тэатр:

Мінскі НАДТ імя М. Горкага

Узнагароды:
Ордэн Працоўнага Чырвонага Сцяга  — 1971 Ордэн Дружбы народаў  — 1991 Ордэн «Знак Пашаны»  — 1967
Медаль «У азнаменаванне 100-годдзя з дня нараджэння Уладзіміра Ільіча Леніна»
Ордэн Францыска Скарыны
Medal of Francis Skorina rib.png
Медаль Пушкіна
Народны артыст СССР— 1978 Заслужаны артыст Беларускай ССР— 1973
IMDb:

ID 0946161

Commons-logo.svg Расціслаў Янкоўскі на Вікісховішчы

Расціслаў Іванавіч Янкоўскі (5 лютага 1930, Адэса, СССР — 26 чэрвеня 2016, Мінск) — савецкі і беларускі акцёр тэатра і кіно. Народны артыст Беларусі. Народны артыст СССР (1978)[1]. Старэйшы брат Алега Янкоўскага.

Біяграфія[правіць | правіць зыходнік]

Расціслаў Янкоўскі нарадзіўся 5 лютага 1930 года ў Адэсе ў сям'і спадчыннага двараніна, былога штабс-капітана лейб-гвардыі Сямёнаўскага палка. Род Янкоўскіх мае беларускія і польскія карані.

У 1930-х гадах бацька быў рэпрэсаваны, двойчы арыштоўваўся. Пасля яго вяртання сям'я пераехала з Адэсы ў Рыбінск. Падчас вайны жылі ў Джэзказкане(руск.) бел. (Казахстан), затым у Ленінабадзе (Чкалаўск(руск.) бел., Таджыкістан), дзе бацька працаваў на будаўніцтве.

Падчас навучання ў школе Расціслаў займаўся ў гуртку мастацкай самадзейнасці, іграў камедыйныя ролі. Тады ж ён пачаў займацца боксам і стаў чэмпіёнам Таджыкістана сярод юнакоў. Па заканчэнні школы ажаніўся, працаваў дыспетчарам аўтабазы ​​ў Ленінабадзе, працягваў удзельнічаць у самадзейнасці Палаца культуры, дзе яго заўважыў кіраўнік мясцовага тэатра Д. М. Ліхавецкі і прапанаваў працаваць у тэатры. Спачатку Расціслаў адмаўляўся, бо не было адукацыі, але яму прапанавалі вучыцца тэатральнай справе паралельна акцёрскай дзейнасці. Р. Янкоўскі згадзіўся на прапанову, вучыўся ў студыі пры тэатры і быў заняты ў спектаклях тэатра: «Макар Дубрава» А. Карнейчука(руск.) бел., «Апошнія» М. Горкага.

У 1951 годзе скончыў Тэатральную студыю пры Ленінабадскім драматычным тэатры(укр.) бел.[1], да 1957 года працаваў у гэтым тэатры.

У 1957 годзе разам з жонкай Нінай і сынам Ігарам пераехаў у Мінск, быў прыняты акцёрам у Дзяржаўны рускі драматычны тэатр Беларускай ССР імя М. Горкага (цяпер Нацыянальны акадэмічны драматычны тэатр імя Максіма Горкага)[1], дзе служыць да гэтага часу.

З 1995 па 2010 год — старшыня Міжнароднага кінафестывалю краін СНД і Балтыі «Лістапад» у Мінску (у лістападзе 2010 года перадаў свае паўнамоцтвы заслужанаму артысту Беларусі Генадзю Давыдзьку)[2].

Сакратар Праўлення (19881998), член рады і прэзідыума (з 1998 года) Саюза тэатральных дзеячаў Беларусі.

Дэпутат Вярхоўнага Савета Беларускай ССР (19851990). З 2000 года — член Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь.

Член Міжнароднай акадэміі тэатра пры Расійскім дабрачынным грамадскім фондзе садзейнічання тэатру і тэлебачанню «Маскі» (2001).

Сям'я[правіць | правіць зыходнік]

Узнагароды і званні[правіць | правіць зыходнік]

Творчасць[правіць | правіць зыходнік]

Мастацтва Р. Янкоўскага адметна актыўнасцю творчага пошуку, вострым драматызмам, сцэнічным тэмпераментам, яркасцю характарыстыкі вобразаў[1].

Выканаў вядомыя ролі класічнага і савецкага рэпертуару[1]. Сярод лепшых прац у Дзяржаўным рускім драматычным тэатры БССР: Арбенін («Маскарад(руск.) бел.» М. Ю. Лермантава), Наркіс («Гарачае сэрца(руск.) бел.» А. М. Астроўскага), Якаў («Апошнія» М. Горкага), Макбет, Антоній («Макбет(руск.) бел.», «Антоній і Клеапатра(руск.) бел.» У. Шэкспіра), Нагульнаў («Паднятая цаліна(руск.) бел.» па М. А. Шолахаву), Фёдар («Барабаншчыца(руск.) бел.» А. Д. Салынскага(руск.) бел.), Фёдар Таланаў («Нашэсце» Л. М. Леонава(руск.) бел.), Левінсон («Разгром(руск.) бел.» паводле А. А. Фадзеева(руск.) бел.), Віктар Байцоў («Іркуцкая гісторыя» А. М. Арбузава(руск.) бел.), Віктар («Варшаўская мелодыя» Л. Г. Зорына(руск.) бел.), Людовік («Жыццё спадара дэ Мальера(руск.) бел.» М. А. Булгакава), Сцяпан Судакоў («Гняздо глушца» В. С. Розава(руск.) бел.), Кшыштаф Максімавіч («Час пік» па Е. С. Ставінскага(руск.) бел.), Джэры Раян («Двое на арэлях» У. Гібсана(руск.) бел.), Барыс («Пад адным небам» А. І. Маўзона), Крыленка («Галоўная стаўка» К. Губарэвіча), Альховік («Трывога» А. Л. Петрашкевіча), Фларыян Гайшун («Вяртанне ў Хатынь» па А. М. Адамовічу)[1].

Снімаецца ў кіно.

Ролі ў тэатры[правіць | правіць зыходнік]

Сыграў больш за 160 вядучых роляў у класічным, сучасным і замежным рэпертуары, самыя значныя з якіх:

Выбраная фільмаграфія[правіць | правіць зыходнік]

Тэлеспектаклі[правіць | правіць зыходнік]

  1. 1991 — Грэх акцёрства (фільм-спектакль) — Уладзімір Францавіч
  2. 2007 — Перад заходам сонца (фільм-спектакль) — Матціяс Клаузен

Прызнанне[правіць | правіць зыходнік]

  • Акадэмік Міжнароднай Акадэміі тэатру.
  • Ганаровы грамадзянін Мінску.

Зноскі

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 Янковский Ростислав Иванович // Биографический справочник — Мн.: «Белорусская советская энциклопедия» имени Петруся Бровки, 1982. — Т. 5. — С. 718. — 737 с.
  2. Таццяна Дарашчонак Генадзь Давыдзька стаў новым старшынёй Мінскага міжнароднага кінафестывалю «Лістапад» (6 лістапада 2010). Праверана 28 снежня 2010.
  3. Умер брат Олега Янковского. Биография (руск.) 
  4. Ростислав Янковский (руск.) 
  5. Указ Президента Российской Федерации от 4 декабря 2007 года № 1631 «О награждении медалью Пушкина иностранных граждан»

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Орлова Т., Карелин А. Ростислав Янковский. Артист: театрально-детективная история. — Мн.6 Мастацкая літаратура, 2006. — 310 с.: ил. — (Жизнь замечательных людей Беларуси).