Харальная сінагога (Віцебск)

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Сінагога
Харальная сінагога
Witebsk wielka synagoga.jpg
Краіна Беларусь
Месцазнаходжанне Віцебск
Канфесія артадаксальны іўдаізм
Тып будынка мураваны
Дата заснавання 1630
Дата скасавання 1929
Статус не дзейнічае

Харальная сінагога (таксама называлася Заручаўская або Вялікая, руск.: Заручайная Синагога) — колішняя сінагога ў Віцебску, якая знаходзілася на вул. Старамагілёўскай (зараз вул. М.Калініна).

Гісторыя[правіць | правіць зыходнік]

Сінагога была пабудавана пасля перамогі над арміяй Напалеона ў Расіі, але падчас праўлення Мікалая I муніцыпальныя ўлады канфіскавалі будынак і змясцілі ў ім стайні. Права выкарыстання будынка было адноўлена віцебскім яўрэям толькі падчас Аляксандра II, аднак толькі ў 1890 годзе гарадскія ўлады пагадзіліся на рамонт сінагогі. Ён фінансаваўся з падатковых паступленняў, якія урад атрымаў ад яўрэйскага насельніцтва за права гандлю ў мясам.

У 1899 годзе адбылося ўрачыстае адкрыццё сінагогі, першую службу пасля доўгіх гадоў правёў рабін Бер Гітэльзон. На цырымоніі прысутнічаў галоўны хазан Рыгі, ураджэнец Віцебска, Цві-Іосіф Когана (Кохан).

Беларускі гісторык мастацтва Аляксандр Лакотка ў сваёй кнізе прывёў 1630 год як прыблізную дату перыяда будаўніцтва сінагогі, якая перажыла, аднак, з вельмі шмат рэканструкцый, страціўшы з-за гэтага свой першапачатковы выгляд. Галоўны фасад сінагогі ў пачатку ХХ стагоддзя быў двухпавярховы, зроблены на высокім пастаменце. Сінагорга была зачынены бальшавікамі ў 1929 годзе. Падчас Другой сусветнай вайны была разбурана.