Байнэт

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці

Байнэтбеларуская частка сеткі Інтэрнэт. У Байнэце налічваецца каля 70 000 вэб-сайтаў, каля паловы якіх месцяцца ў даменнай зоне .by.

Назва[правіць | правіць зыходнік]

Назва ўтворана па аналогіі з некаторымі іншымі сегментамі Інтэрнэту ў краінах СНД і адбываецца ад абазначэння нацыянальнага дамена Беларусі.by і слова net (англ.: сетка). Існуе таксама альтэрнатыўная назва — Белнет, скарачэнне ад «Беларускі Інтэрнэт», якое амаль ніхто не выкарыстоўвае.[1]

Гісторыя[правіць | правіць зыходнік]

У 1991 годзе высілкамі групы энтузіястаў ствараецца вузел сеткі Internet/Relcom. Гэты вузел упершыню ў Беларусі пачаў падаваць паслугі электроннай пошты.

У маі 1994 года «Адкрыты кантакт» набыў статут адміністратара нацыянальнай даменнай зоны by. Дзякуючы гэтаму сталі магчымыя беларускія сайты з канчаткам на.by. У 1995-96 гадах у сеціве пачалі з'яўляцца першыя беларускія старонкі.

3 ліпеня 1995 года было створана Рэспубліканскае дзяржаўнае прадпрыемства «Белтэлекам», якое было абвешчана нацыянальным аператарам сувязі. У ліпені 1996 года зарабіла сетка «Белпак», якая мела ў той час 18 вузлоў доступу ў Інтэрнэт.

У сакавіку 1997 года запушчаны ў эксплёатацыю спадарожнікавы канал на 1024 кбіт/хв. (На сярэдзіну 2003 года сукупны вонкавы канал сувязі РУП «Белтэлекам» складаў 79 Мбіт/хв).

У лютым 1999 года «Белтэлекам» запусціў агульнарэспубліканскую сістэму беспарольнага камутаванага доступу, якая магла абслугоўваць да 15 000 абанентаў што месяц.

2000 год з'яўляецца пераломным у развіцці беларускага Інтэрнэту. Рэзкае павелічэнне аўдыторыі карыстальнікаў, з'яўленне новых правайдараў і вэб-студый, правядзенне конкурсаў і акцый па развіцці сеткі — усё гэта, а таксама нястомнае павелічэнне актыўнасці сайтабудаўнікоў, ператварылі Інтэрнэт з захаплення «камп'ютарных геніяў» і тэхнароў у паўсядзённы занятак тысяч людзей самых розных прафесій.

Беларусь стала адной з першых краін у свеце, якая прыняла закон пра электронны дакумент. Закон быў падпісаны прэзідэнтам 22 снежня 1999 года.

У канцы 2002 года ўрад Беларусі прыняў Дзяржаўную праграму інфарматызацыі «Электронная Беларусь».

1 красавіка 2009 года адзін з найбольш наведвальных сайтаў рунету — Bash.org.ru быў пераназваны ў «Цытатнік Байнэту» з поўным перакладам усіх цытат і інтэрфейсу на беларускую мову.

Апошнія навіны: 1 красавіка 2009

Дарагія чытачы, сардэчна запрашаем у новую версію Башорга! На гэты раз гэта не змены ў дызайне і не новы падзел сайту, а цэлая новая мова. З сённяшняга дня, у рамках змагання з сусветнай дэпрэсіяй і эканамічным крызысам, наш сайт даступны і на беларускай мове.

У самай блізкай будучыні мы плануем запусціць версіі на ўкраінскай, балгарскай, казахскай і, вядома, башкірскай мовах.

(Працы па лакалізацыі ідуць дагэтуль, просьба паставіцца з разуменнем.)

У пастанове Саўміна «Пра некаторыя пытанні ўдасканалення выкарыстання нацыянальнага сегменту глабальнай камп'ютарнай сеткі Інтэрнэт» № 644 ад 29 красавіка 2010 гады прыводзяцца нормы, паводле якіх да 1 ліпеня 2010 года інтэрнэт-рэсурсы, якія месцяцца на тэрыторыі Рэспублікі Беларусь, інфармацыйныя сістэмы і сеткі неабходна зарэгістраваць[2].

Зыходзячы з Указу Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь ад 01.02.2010 г. № 60 «Пра меры па ўдасканаленні выкарыстання нацыянальнага сегменту сеткі Інтэрнэт» (рэгістрацыйны нумар: 1/11368) з 1 ліпеня 2010 года доступ да сеткі Інтэрнэт у пунктах калектыўнага карыстання ажыццяўляецца толькі пасля падавання дакументу, які выяўляе асобу і рэгістрацыі карыстальніка. Продаж карт доступу да сеткі Інтэрнэт па тэхналогіі Wi-Fi ажыццяўляецца таксама пасля падавання дакументаў.

Памер Інтэрнэт-аўдыторыі ў Беларусі[правіць | правіць зыходнік]

Па дадзеных праведзенага ААН даследавання[3] па стане на 2006 год доступам у Інтэрнэт валодала 5 477 500 карыстальнікаў ці 56,5 % насельніцтва краіны. Гэта даволі высокі паказчык (22 месца ў свеце) і самы высокі паказчык ва Усходняй Еўропе (нароўні з Эстоніяй у якой таксама 56,5 %). У той жа час па дадзеных гэтага даследавання распаўсюджанасць шырокапалоснага доступу ў Беларусі прыкметна менш чым у сярэднім па рэгіёне. Па дадзеных на 2006 год колькасць карыстальнікаў шырокапалоснага доступу складала 11 400 ці 0,1 %. Такую сітуацыю можна збольшага растлумачыць тым што рынак шырокапалоснага доступу да 2006 года развіваўся галоўным чынам у Мінску, паколькі Інтэрнэт-правайдары (акрамя дзяржаўнага Белтэлекама) не валодалі ўласнай сеткай перадачы даных дастатковай прапускной здольнасці каб масава прапанаваць гэту паслугу нават у найбуйнейшых гарадах краіны. Пасля таго як у канцы 2006 года Белтэлекам выйшаў на рынак масавага шырокапалоснага доступу, колькасць карыстальнікаў гэтай паслугі стала імкліва расці. Так у 2008 годзе Белтэлекам абвясціў пра тое што колькасць карыстальнікаў шырокапалоснага доступу ў яго дасягнула 100 тыс.[4]. Акрамя таго ў 2007—2008 гадах некалькі буйных беларускіх правайдараў таксама запусцілі паслугу доступу па ADSL у абласных цэнтрах.

1 студзеня 2012 г. налічвалася звыш 6,3 млн. абанентаў сеціва, з іх 53,8% карысталіся шыракапалосным доступам. 40% жыхароў ва ўзросце ад 16 гадоў карысталіся сецівам. На 26 лістапада 2012 г. прапускная здольнасць вонкавых каналаў доступу ў сеціва складала 250 Гбіт/сек.[5]

Інтэрнэт-гандаль у Беларусі[правіць | правіць зыходнік]

Сёння Інтэрнэт — адзін з самых эфектыўных і развітых каналаў продажу. Па дадзеных міністэрства гандлю [6] на 2008 год у Беларусі працуе каля 700 інтэрнэт-крама. Кожны год іх колькасць павялічваецца ў сярэднім на 100 аб'ектаў. Першай беларускай Інтэрнэт-крамай быў сайт oz.by, праз які можна было купіць кнігі, відэакасеты, камп'ютарныя гульні. Гэта пляцоўка з'явілася ў кастрычніку 1999 года. У 2000 годзе паўсталі крамы shop.by і onliner.by. Цяпер гэта буйныя гандлёвыя пляцоўкі, на якіх месцяцца сотні гандляроў. У Беларусі працуе вялікая колькасць Інтэрнэт-крам, самыя буйныя з якіх: e-odezhda.by (адзежа і аксэсуары), oz.by і mirknig.by (кнігі, дыскі), novatek.by (ноўтбукі, камп'ютары, побытавая тэхніка). Па пастанове ўрада Беларусі № 649 ад 29 красавіка 2010 усе Інтэрнэт-крамы рэгіструюцца ў гандлёвым рэестры.

Паводле апытання пакупнікоў Інтэрнэт-крам [7] сярэдні ўзрост людзей, якія карыстаюцца паслугамі Інтэрнэт-крам у Беларусі — 21-25 гадоў (31 % карыстальнікаў), 25-29 гадоў (28 % карыстальнікаў). Мужчыны здзяйсняюць Інтэрнэт-куплі часцей жанчын: 56 % і 44 % карыстальнікаў адпаведна. Часцей за ўсё жыхары Беларусі купляюць праз Інтэрнэт мабільныя тэлефоны і фотатэхніку, камп'ютары і наўтбукі. Усё часцей беларусы заказваюць у Інтэрнэт-крамах будаўнічыя матэрыялы, мэблю, прадметы інтэр'еру, буйную тэхніку.

У 2010 г. тавараабарот сеціўных крамаў склаў звыш 230 млрд. беларускіх рублёў[8] ($76,8 млн). У 2011 г. тавараабарот сеціўных крамаў склаў 800,5 млрд. рублёў ($142,8 млн; 0,7% ад рознічнага тавараабароту). На 14 красавіка 2012 г. налічвалася 3932 улічаныя крамы[9]. На 4 мая з амаль 4 тыс. улічаных крамаў 75% знаходзіліся ў сталіцы, 12% — у Мінскай вобласці, па 2-3% у кожнай іншай вобласці[10]. На 5 снежня на ўліку ў Міністэрстве гандлю стаяла 4665 сеціўных крамаў (48% ад агульнага ліку)[11].

Стан[правіць | правіць зыходнік]

Па меркаванні дырэктара і заснавальніка TUT.BY Юрыя Зісера, Байнэт адстае ад Інтэрнэту ЗША на 9 гадоў (на чэрвень 2009 года)[12]

Да 2012 года беларускія райцэнтры могуць абагнаць Мінск па ўзроўні пранікнення Інтэрнэту. На чэрвень 2009 года ў гарадах з насельніцтвам больш 100 тысяч чалавек 12,2 % жыхароў карыстаюцца доступам у Сетку штодня. У Мінску аналагічны паказчык складае 30,8 %.[13]

Статыстыка, рэйтынгі, каталагізацыя[правіць | правіць зыходнік]

Ажыццяўляецца шэрагам беларускіх парталаў:

  • Акавіта — першы беларускі рэйтынг сайтаў.
  • Беларускі bigmir)net — украінскі рэйтынг сайтаў, стварыў беларускую версію ў 2008.
  • Геміюс — першая камерцыйная сістэма статыстыкі, пачала працаваць у 2008 годзе.

Рэспубліка Беларусь — на 66 месцы сярод краін з найбольш высокай «шкоднай актыўнасцю ў інтэрнеце» (справаздача Symantec пра пагрозы інтэрнэт-бяспекі за 2009 год). У першай сотні краін — Расія (7 месца), Украіна (27 месца), Казахстан (54 месца), Грузія (78 месца) і Малдова (86 месца)[14]

Зноскі

  1. Цяжкасці перакладу і самаідэнтыфікацыі. Расставіць усе кропкі перад «by» пакуль не атрымоўваецца
  2. Беларускія хостэры папытаюць уладальнікаў сайтаў зарэгістравацца
  3. INFORMATION ECONOMY REPORT 2007—2008
  4. Колькасць абанентаў Byfly дасягнула 100 тыс. Навіны Беларусі, навіны Расіі, навіны спорту, навіны Украіны, навіны зоркі
  5. Агляд 2012: Лічбавыя тэхналогіі — Беларускае тэлеграфнае агенцтва, 26 лістапада 2012.
  6. Штогод колькасць інтэрнэт-крам у Беларусі ў сярэднім павялічваецца на 100 аб'ектаў
  7. Big Fish Consalting: Вынікі апытання пакупнікоў Інтэрнэт-крамы
  8. Наталля Тарасюк Міністэрства гандлю рэкамендуе інтэрнэт-магазінам пераходзіць на безнаяўныя плацяжы — Белтэлерадыёкампанія, 22 жніўня 2011.
  9. Ганна Гарустовіч. Інтэрнэт-крамы будуць прымаць і безнаяўныя // Звязда : Газета. — 14 красавіка 2012. — № 73 (27188). — С. 3. — ISSN 1990-763x.
  10. Зміцер Кахно Беларускія інтэрнэт-магазіны могуць пазбавіцца наяўных грошай — Белтэлерадыёкампанія, 4 мая 2012.
  11. Таццяна Грыгаровіч Мінгандаль канстатуе хуткае развіццё інтэрнэт-гандлю ў Беларусі — БелТА, 5 снежня 2012.
  12. Юрый Зісер: Байнэт адстае ад інтэрнэту ЗША на 9 год
  13. Рэгіянальны пратакол: тэхналогіі ідуць у глыбінку
  14. Беларусь патрапіла ў першую сотню краін з найбольш высокай «шкоднай актыўнасцю ў інтэрнеце»

Гл. таксама[правіць | правіць зыходнік]

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]