Бітва за Дэйр-эз-Зор (2012—2017)

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Бiтва за Дэйр-эз-Зор
Асноўны канфлікт: Грамадзянская вайна ў Сірыі
Deir ez-Zor clashes (2017).svg
Дата 13 чэрвеня 20123 лістапада 2017
Месца Дэйр-эз-Зор
Вынік перамога урадавых сіл
Праціўнікі
СірыяУрад Сірыі
InfoboxHez.PNG Хезбала[1]
Flag of Russia.svg Расія (з 2015)
Flag of Syria (1932-1958; 1961-1963).svg НКСРАС
Flag of Jabhat al-Nusra.jpg Фронт аль-Нусра (з 2012 па 2014)
Flag of the Islamic State of Iraq and the Levant2.svg Ісламская дзяржава (з 2014)
Сілы бакоў
Узброеныя сілы Сірыі:

Узброеныя сілы Расійскай Федэрацыі

Свабодная армія Сірыі:
  • 3-я пяхотная дывізія
  • 4-я пяхотная дывізія
  • 5-я дывізія камандас
  • 7-я дывізія
  • 11-я дывізія
невядома
Страты
звыш за 2500 забiтых, у тым лiку 4 расiйскix ваеннаслужачых[2] каля 1500 забiтых[2]
1430–1869 забiтых[3]

Бітва за горад Дэйр-эз-Зор — узброеныя дзеянні ў ходзе грамадзянскай вайны ў Сірыі за кантроль над горадам Дэйр-эз-Зор — стратэгічным пунктам на ўсходзе краіны, цэнтрам аднайменнай правінцыі.

Масавыя праявы незадаволенасці ў Дэйр-эз-Зоре, як і на астатняй тэрыторыі Сiрыі, успыхнулі ў сакавіку 2011 года. Шырокамаштабныя сутыкненні паміж урадавымі сіламі і іх супернікамі пачаліся пасля таго, як напрыканцы ліпеня 2011 года прэзідэнт Башар Асад загадаў ўвесці вайсковыя падраздзяленні ў шэраг гарадоў, уключаючы Дэйр-эз-Зор, з мэтай аднаўлення кантролю над сітуацыяй. Увод войскаў і рэпрэсіі супраць удзельнікаў пратэстаў прывялі да кровапраліцця і пачатку ўзброенага супраціву праціўнікаў сірыйскага ўрада — разрозненых атрадаў так званай Свабоднай сірыйскай арміі і мясцовых племянных фармаваньняў. Летам 2012 года паўстанцы ўзялі пад свой кантроль большую частку тэрыторыі правінцыі і вялі баі з урадавымі сіламі за авалоданне асноўнымі гарадамі. У гэты перыяд таксама прыкметна ўзмацніла сваю актыўнасць экстрэмісцкая джыхадзісцкая групоўка Джэбхат ан-Нусра, афіляваная з Аль-Каідай і папаўняючая добраахвотнікамі з мусульманскіх дзяржаў. Авалодаўшы тэрыторыяй правінцыі, розныя паўстанцкія групоўкі, уключаючы «Фронт ан-Нусра», пачалі ваяваць адзін з адным за кантроль над нафтавымі радовішчамі гэтай правінцыі, якія прыносілі вялікія прыбыткі.

Міжусобіцай скарысталася кіраўніцтва іракскага аддзялення «Аль-Каіды» («Ісламская дзяржава Ірака»)[4]. Пранікненне фарміраванняў IД на тэрыторыю правінцыі пачалося ў 2013 годзе. У пачатку 2014 года канфлікт паміж групоўкамі сірыйскіх паўстанцаў і фарміраваннямі IДIЛ за кантроль над тэрыторыяй правінцыі абвастрыўся. У красавіку узброеныя атрады IДIЛ разгарнулі масіраваны наступ. Да пачатку ліпеня яны, выкарыстоўваючы ваенную тэхніку і боепрыпасы, адбітыя ў ірацкай арміі, захапілі горад Абу-Кемаль на іракскіх-сірыйскай мяжы[5], узялі пад свой кантроль найбуйнейшыя нафтавыя і газавыя радовішчы правінцыі[6]. У сярэдзіне ліпеня фарміравання ІД выціснулі сваіх канкурэнтаў («Джэбхат ан-Нусра», «Ахрар аш-Шам» і іншыя групоўкі) з тэрыторыі Дэйр-эз-Зора[7], якi такім чынам стаў эканамічным і палітычным цэнтрам самаабвешчанай халіфата джыхадзістаў[4].

На наступныя трох з лішнім гадоў сірыйскі ваенны гарнізон Дэйр-эз-Зора знаходзіўся ў аблозе, атрымліваючы дапамогу і падмацавання выключна па «паветранаму мосце». Паводле ацэнак, за пяць гадоў з пачатку ўзброеных сутыкненняў на момант 2016 года на тэрыторыі горада ўрадавыя сілы страцілі забітымі каля 2500 чалавек, антыўрадавыя фарміравання — каля трох тысяч. Урадавыя сілы на той перыяд утрымлівалі пад сваім кантролем 40% тэрыторыі горада з насельніцтвам каля 100 тысяч і ваенны аэрадром, фарміравання IДIЛ — астатнюю тэрыторыю горада з насельніцтвам каля 50 тысяч[2].

Улетку 2017 года Сірыйская арабская армія разгарнула шырокамаштабнае наступ у цэнтральнай частцы Сірыі. У верасні горад быў дэблакiрaваны ў выніку наступлення сірыйскіх войскаў пры падтрымцы расійскіх Паветрана-касмічных сіл, у пачатку лістапада - цалкам ачышчаны ад фарміраванняў ІД.

Зноскі

  1. Fadel, Leith Hezbollah sends elite forces to Deir Ezzor. Al-Masdar News (18 чэрвеня 2016).
  2. 2,0 2,1 2,2 Soldiers metres away from IS in Syria’s Deir Ezzor
  3. 20–60 killed (2–3 Sep 2014),[1] 29 killed (13–15 Sep 2014),[2] 175 killed (22–25 Oct 2014),[3] 44 killed (28 Oct 2014),[4] 51 killed (29–31 Oct 2014),[5] 640 killed (17–20 Nov 2014),[6][7] 17 killed (24–28 Nov 2014),[8] 68–200 killed (3–6 Dec 2014),[9][10] 110 killed (16–21 Jan 2016),[11] 241–500 killed (14 Jan–14 Feb 2017),[12][13] total of 830–1,269 reported killed
  4. 4,0 4,1 Том О’Коннор (Tom O’Connor). Как США проиграли войну в Сирии России и Ирану // Newsweek, 13.10.2017
  5. ИГИШ захватило пограничный город аль Букамаль, атакует повстанцев под столицей // 01.07.2014
  6. ИГИШ захватывает крупные нефтяные месторождения Сирии // 05.07.2014
  7. ИГИШ берёт Дейр эз-Зор // 14.07.2014