Горад Панявежыс

З пляцоўкі Вікіпедыя
(Пасля перасылкі з Горад Паневяжыс)
Перайсці да: рух, знайсці
Горад
Панявежыс
Panevėžys
Сцяг Герб
Сцяг
Герб
BZN Panevezio Sv Petro ir Povilo curch (back sideview).jpg
Краіна
Павет
Каардынаты
Часавы пояс
Горад Панявежыс (Літва)
Горад Панявежыс

Паняве́жыс (літ. Panevėžys, традыцыйная беларуская назва: Паняве́ж) — горад у цэнтральнай Літве, размешчаны на рацэ Нявежа (прыток Нёмана). Горад зяўляецца адміністрацыйным цэнтрам Панявежыскага павета і Панявежыскага гарадскога раёна.

Агульнае[правіць | правіць зыходнік]

Насельніцтва складае 129 тыс. чалавек, гэта пяты паказчык па краіне. Аснову насельніцтва складаюць літоўцы (96 %), рускія (2,6 %), беларусы (0,2 %), Украінцы (0,2 %) і іншыя (3,6 %).

Займае плошчу прыкладна 50 км². Праз горад ідзе аўтамагістраль Вільнюс — Рыга. Чыгункай злучаецца з Дзвінскам і Шаўляем, дзейнічаюць два аэрапорты мясцовага значэння. Панявежыс лічыцца сталіцай этнаграфічнага рэгіёна Аўкштайтыя.

Гісторыя[правіць | правіць зыходнік]

Упершыню горад згадваецца 7 верасня 1503 года ў грамаце вялікага князя літоўскага Аляксандра Ягелончыка, дзе бурмістру Рымгалаў даравалася зямля з умовай пабудовы на ёй касцёла. На правым беразе Нявежыса утварылася паселішча з касцёлам, гандлёвай плошчай, карчмой, броварам і лазняй, якое атрымала назву Стары Панявежыс. У пачатку ХVІ стагоддзя на левым беразе Невяжы на дзяржаўных землях утварылася новае паселішча, якое атрымала назву Новы Панявежыс. Абедзве часткі аб'ядналіся ў 1780 годзе. У 1727 годзе ў Панявежысе быў заснаваны ордэн піяраў, які пабудаваў касцёл, манастыр і калегію — першую сярэднюю школу ў горадзе.

Сёння, Панявежыс з'яўляецца вялікім цэнтрам прамысловасці Літвы, тут размешчаны некалькі буйных прадпрыемстваў, якія былі заснаваныя яшчэ у часы СССР.

Культура[правіць | правіць зыходнік]

Вядомыя асобы[правіць | правіць зыходнік]

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]