Лунінецкі раён

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Лунінецкі раён
Сцяг Герб
Сцяг Герб
Краіна Беларусь
Уваходзіць у Брэсцкая вобласць
Адміністрацыйны цэнтр Лунінец
Афіцыйныя мовы Родная мова: беларуская 76,78 %, руская 21,88 %
Размаўляюць дома: беларуская 45,48 %, руская 53,09 %[1]
Насельніцтва (2009)
73 200 чал,[1] (3-е месца)
Шчыльнасць 27,02 чал./км² (5-е месца)
Нацыянальны склад беларусы — 96,17 %,
рускія — 2,54 %,
іншыя — 1,29 %[1]
Плошча 2 708,51[2] км²
(5-е месца)
Вышыня
над узроўнем мора
 • Найвышэйшы пункт
 • Самы нізкі пункт


 152 м
 128 м
Лунінецкі раён на карце
Часавы пояс UTC+03:00
Код аўтам. нумароў 1
Афіцыйны сайт
Commons-logo.svg Лунінецкі раён на Вікісховішчы

Луніне́цкі раён — адміністрацыйная адзінка ў складзе Брэсцкай вобласці. Утвораны 15 студзеня 1940 года. Падзелены на 11 сельсаветаў і 1 пасялковы савет. Цэнтр раёна — горад Лунінец.

Геаграфія[правіць | правіць зыходнік]

Лунінецкі раён знаходзіцца на ўсходзе Брэсцкай вобласці. На поўначы мяжуе з Ганцавіцкім раёнам, на паўночным усходзе — з Салігорскім раёнам Мінскай вобласці, на ўсходзе — з Жыткавіцкім раёнам Гомельскай вобласці, на поўдні — са Столінскім раёнам, на захадзе — з Пінскім раёнам.

Гісторыя[правіць | правіць зыходнік]

Утвораны 15 студзеня 1940 года ў складзе Пінскай вобласці. 12 кастрычніка 1940 года падзелены на 19 сельсаветаў: Бастынскі, Бродніцкі, Вулькаўскі 1-шы, Вулькаўскі 2-гі, Вялуцкі (Валуцкі), Гаўрыльчыцкі, Гарадоцкі, Гоцкі, Дварэцкі, Дрэбскі, Дзятлавіцкі, Краснавольскі, Лахвенскі, Лоўчанскі, Лугскі, Лунінскі, Любачынскі, Чучавіцкі, Язвінскі[3]. З 8 студзеня 1954 года ў складзе Брэсцкай вобласці. 16 ліпеня 1954 года скасаваныя Бастынскі, Бродніцкі, Вулькаўскі 1-шы, Вулькаўскі 2-гі, Гоцкі, Дрэбскі, Краснавольскі, Лоўчанскі сельсаветы, створаны Вулькаўскі сельсавет. 8 верасня 1959 года Вялуцкі сельсавет перайменаваны ў Бастынскі, скасаваны Лугскі сельсавет. 20 студзеня 1960 года далучаны Любанскі, Мікашэвіцкі, Рыдзігераўскі, Сінкевіцкі сельсаветы і рабочы пасёлак Мікашэвічы скасаванага Ленінскага раёна. 25 снежня 1962 года далучаны Малькавіцкі сельсавет Ганцавіцкага раёна. 8 сакавіка 1960 года скасаваны Любанскі сельсавет. 27 чэрвеня 1961 года скасваны Мікашэвіцкі сельсавет, яго населеныя пункты перададзены ў Мікашэвіцкі пассавет. 14 студзеня 1963 года далучаны Хорастаўскі сельсавет скасаванага Старобінскага раёна Мінскай вобласці, які 30 красавіка 1965 года перададзены Салігорскаму раёну той жа вобласці. 30 ліпеня 1966 года Малькавіцкі сельсавет перададзены ў склад Ганцавіцкага раёна. 1 снежня 1975 года ліквідаваны Любачынскі сельсавет, яго тэрыторыя далучана да Дварэцкага сельсавета. 14 жніўня 1979 года Гаўрыльчыцкі сельсавет перададзены Салігорскаму раёну. 11 жніўня 1980 года створаны Багданаўскі сельсавет, скасаваны Язвінскі сельсавет, яго тэрыторыя перададзена Дварэцкаму сельсавету.

Прырода[правіць | правіць зыходнік]

Сярэдняя тэмпература студзеня- 3 градусы, ліпеня-+ 18 градусаў. Ападкі — 640 мм за год, вегетацыйны перыяд — 205 сутак.

Экалогія[правіць | правіць зыходнік]

Адзін з чатырох раёнаў Брэсцкай вобласці, якія найбольш пацярпелі ад аварыі на Чарнобыльскай АЭС у 1986 г.[4] Шчыльнасць забруджвання радыёнуклідамі 2/3 плошчы раёна хістаецца ў межах ад 1 да 15 кюры на кв. км.[5]

Карысныя выкапні[правіць | правіць зыходнік]

Граніт, торф, пясок, гліна, сапрапель.

Насельніцтва[правіць | правіць зыходнік]

Насельніцтва раёна складае 75,7 тыс. чалавек (2009). У г. Лунінцы пражывае каля 24 тыс. чал., у г. Мікашэвічы — каля 14 тыс.чал. Раён налічвае 80 сельскіх населеных пунктаў.

Транспарт[правіць | правіць зыходнік]

Праз раён праходзяць 2 чыгуначныя лініі: Брэст-Гомель, Львоў-Рыга. Раён перасякаюць аўтамабільныя аўтадарогі:

  • Брэст-Бранск
  • Лунінец-Баранавічы
  • Лунінец-Пінск
  • Мікашэвічы-Мінск

У Мікашэвічах размяшчаецца рачны порт «Мікашэвічы».

Славутасці[правіць | правіць зыходнік]

На тэрыторыі раёна знаходзіцца 8 помнікоў архітэктуры, сярод якіх лунінецкая Свята-Крыжаўзвіжанская царква (1921), 81 помнік гісторыі, у тым ліку абеліскі, брацкія магілы, 6 помнікаў археалогіі.

Помнік прыроды: векавыя дубы (в. Кажан-Гарадок).

Вядомыя ўраджэнцы і жыхары[правіць | правіць зыходнік]

У раёне ў розны час працавалі Максім Лужанін, Максім Танк, Андрэй Макаёнак.

Гл. таксама[правіць | правіць зыходнік]

Зноскі

  1. 1,0 1,1 1,2 Вынікі перапісу 2009 года
  2. «Дзяржаўны зямельны кадастр Рэспублікі Беларусь» (па стане на 1 студзеня 2011 г.)
  3. Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / А.И. Карпачева и др. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Т. 1: (1917―1941 гг.). — Мн., «Беларусь», 1985. — 390 с.
  4. А. С. Судас, Н. К. Филипенко, Л. В. Жуковская, А. А. Зайцев. Актуальные проблемы ликвидации последствий катастрофы на чернобыльской АЭС в загрязненных радионуклидами районах Брестской области на современном этапе.
  5. Інстытут радыялогіі. Сацыяльна-радыяцыйны пашпарт: Лунінецкі раён. 2005 год.

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]