Кальварыйскія могілкі

З пляцоўкі Вікіпедыя.
Перайсці да: рух, знайсці
Могілкі
Кальварыйскія могілкі
Брама Кальварыйскіх могілак (1830)
Брама Кальварыйскіх могілак (1830)
Каардынаты: 53°54′30″ пн. ш. 27°30′14″ у. д. / 53.908333° пн. ш. 27.503889° у. д. (G) (O) (Я)53°54′30″ пн. ш. 27°30′14″ у. д. / 53.908333° пн. ш. 27.503889° у. д. (G) (O) (Я)
Краіна Беларусь
Горад Мінск
Першае згадванне кан. XVIII стагоддзя
Статус Ахоўваецца дзяржавай
Стан Закрыты для пахаванняў

Кальварыйскія могілкі (Мінск)
Кальварыйскія могілкі
Кальварыйскія могілкі

Кальварыйскія могілкімогілкі ў Мінску, самыя старыя з захаваных у горадзе. Налічваюць больш за 30.000 пахаванняў. Могілкі ўзніклі ў XVIII ст. Спачатку тут хавалі больш багатых, потым усіх гараджан.

У 1990 годзе рашэннем Мінскага гарадскога выканаўчага камітэта комплекс усіх збудаванняў разам з пахаваннямі ўключаны ў дзяржаўны спіс помнікаў горадабудаўніцтва і архітэктуры Мінска. У 2001 годзе Кальварыйскія могілкі атрымалі статус гісторыка-культурнай каштоўнасці першай катэгорыі як аб'ект міжнароднага значэння.

З 1967 года для пахаванняў закрытыя. Аднак паводле заканадаўства пры наяўнасці неабходных санітарна-тэхнічных умоў магчымае пахаванне побач з раней памерлымі блізкімі сваякамі і шлюбнікамі. Пачынаючы з 1990-х гг. на могілках адбываюцца камерцыйныя захаванні[1], пры гэтым часам зносяцца старыя магілы.

У цэнтры могілак размешчаны касцёл. Пабудаваны ў 1839 годзе з бутавага каменю на месцы драўлянага касцёла, разабранага ў 1830 годзе. У 1899 годзе адрамантаваны. У 1930-я гады закрыты. Да 1984 г. выкарыстоўваўся пад мастацкія майстэрні. Пасля рамонту вернуты вернікам. Касцёл – помнік архітэктуры рэтраспектыўна-гатычнага стылю. Аднанефавы храм, накрыты двухсхільным дахам. Над нартэксам узвышаецца масіўная квадратная ў плане вежа. Інтэр’ер быў упрыгожаны абразамі мастака Я.К. Дамеля (каля 1840 г.). Пад усім будынкам скляпеністая крыпта, у якой пахаваны мастак Я.К. Дамель і біскуп М. Ліпскі.

Брама[правіць | правіць зыходнік]

Вароты Кальварыйскіх могілак, узведзеныя ў першай палове XIX ст., з'яўляюцца ўзорам брамы ў стылі класіцызму. Гэта манументальны сцяна з паўцыркульнымі праёмамі: вялікім, сярэднім і двума невялікімі, размешчанымі сіметрычна. Плоскасць брамы дзеліцца карнізам на два ярусы. Ніжні ярус упрыгожаны рустам, верхні - ляпной геральдыкай. Вянчае браму магутны карніз, які надае кампазіцыі пэўную статычнасць.

Сярод пахаваных на могілках[правіць | правіць зыходнік]

На могілках знаходзяцца пахаванні:

  • салдат напалеонаўскай арміі,
  • палонных аўстрыйскіх салдат, якія памерлі ў гады Першай сусветнай вайны,
  • польскіх салдат, якія загінулі падчас савецка-польскай вайны 1919-1920 гг.
  • савецкіх салдат, якія загінулі ў гады Вялікай Айчыннай вайны (142 брацкія магілы),
  • 3 000 яўрэяў з мінскага гета (пахаванні часоў Вялікай Айчыннай вайны),
  • ахвяр рэвалюцыйнага тэрору,
  • палітыкаў, паэтаў, мастакоў і многіх іншых.

Вядомыя асобы[правіць | правіць зыходнік]

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • А. А. Тиц. Атлас памятников архитектуры и мемориальных комплексов Белоруссии. Минск, "Вышэйшая школа", 1988.

Зноскі

  1. Кальварыйскія могілкі http://www.minsk-old-new.com/minsk-2722.htm